Krakatau

de IJssel verdrinkt in regenwater en
er groeien paddenstoelen op mijn hoofd,
slakken kruipen langs mijn benen, de mussen
dragen reddingsvesten en kleumen op de nok
van het dak, op het dorpsplein spoelen de klanten
bij de haringkar weg; ik blaas mijn rubberboot
op en laad de honden in, voorts een kist met
voedsel, een paraplu en zuidwester en extra
schoenen die ik ook kan gebruiken als hoosblik
of roeispaan; het regent nu al twee maanden
zonder waarschuwing vooraf en de lucht
is nog grijs; volgens mij is God
een klimaatscepticus

uitgekleed voor de spiegel zie ik
slap vel, grijs schaamhaar en vetrollen
rond de taille, welke taille? het zal vast niet
lang meer duren en de stilte vliegt me
naar de strot als een meute dolle honden
en de luiken worden door de wind geslagen
die aan de gordijnen rukt en de kachel walmt
roet, terwijl het gluiperig duister naar binnen
kruipt en de moed in de tocht
vervliegt

in duister rivierlandschap wiegt
de Judasboom en snateren zwaarmoedig
eenden, slapen zij tussen rozen in stekels
en dromen zich luchtiger vogels, beroeren
elkanders lippen, zoet als perzik

graaien met gretige vingers muskus
en paddenstoelen, geuren muf en aarde en
het Pruisisch blauw takkengordijn valt,
tikt heden gestadig naar geschiedenis

wassen zij morgen de zwarte lijken,
helderrood bloed van de wanden met
allesreiniger die in de aanbieding was,
uiteraard met schuursponsjes en
huishoudhandschoenen aan

zoemen mietsen rond hun hoofd,
de horren, the horror!

na de zoveelste slapeloze nacht, scherp
als scheermessen de zintuigen inmiddels,
duiken uit de mist de gezichten van de doden op,
onaangetast door de tijd, verfraaid door
selectieve herinnering, neuk je nog eens
het stijf geworden lijk van die eeuwige liefde
die gedood werd door de bliksem, een levende
vrouw kan nooit met haar concurreren, hoe oneerlijk,
en de kilte zit niet in dat lijk, maar achter je eigen
ogen en je verbrandt langzaam maar zeker door
de vrieskou en niemand, niemand zal het begrijpen,
zelfs ik niet

je leunde tegen het aanrecht,
keek door het keukenraam naar buiten
waar in de winterzon de was te laag
aan de lijn hing zodat de mouwen
van een frisgewassen wit overhemd
door de modder sleepten op het ritme
van een schrale oostenwind en uit
de gootsteen steeg een onwelriekende
putlucht op en je vouwde je armen
over je borsten en ik zag de vermoeidheid
in je ogen, de bittere trek rond je mond
en ik vervloekte mezelf om wat ik niet
tegen je had gezegd en wat ik nooit
voor je had gedaan

de honden dragen mij over
de natte velden door een levend
Voermanschilderij van een verregende
zomer, aan de overkant van de rivier
staat roodbont vee met de poten in
het water, donk’re wolken aan den einder,
scheren boerenzwaluwen laag over de spiegel,
een slecht teken, staat een mottige reiger
te schuilen onder wilgopschot, een haas rilt
in het veld en een schollevaar loopt over
het water en stijgt in slow motion op;
mag ik alsjeblieft met die vogel mee?
Voerman is voor mij reeds lang passé

de honden,

speurend in het weiland, onwetend,
jagen ganzen op die in V-formatie
de trek naar het zuiden aanvangen
vliegend over vervloekt Guernica

over een zee vol wankele vlotten die blanke
stranden tart met bloedige golven

in het weiland nog steeds de honden,
argeloos speurend naar een volgende prooi,
de ganzen reeds vergeten, hun doel
onbekend en de zee nooit geproefd

pis, geil, sperma & wanhoop
kruipt door de vochtige lakens
in terrakleuren met onschuldig motiefje,
draai je om & om &de wasmachine kan de
schuld nooit uitwissen & ik vergeet alles, behalve dat
en al die gezichten, al die verlangens & in de kiem gesmoorde
verwachtingen & ik was de dader, gespeend van ieder
mededogen; mijn lust, mijn weerzinwekkende pik
is de baas op het zweet doordrenkt stof
vol pillenkots, bier & bloedvlekken,
snij je nog eens voor mij & druk je
arm in mijn gezicht & ik lik je,
drink je, sla je, beuk je, neuk je,
druk jou met je gezicht in jezelf
& weiger de fles met jou te delen,
jij moet dorstig blijven, dorstig naar mij
& ik grijp je in je nekvel & schud jou
& mijn huidschilfers dwarrelen over
jouw ongewassen voeten & ik trap &
vertrap tot alles dood is
behalve ik

geen signaal
en geen sprinkhanen in het veld,
geen salamanders en kikkervisjes in de
sloot achter school en waar is jouw stem gebleven?
waar zijn de meikevers, torren, de vis in de rivier; geen lucht,
geen water, geen groen gras; roestvlokken zweven dor
en droog en de longen schrijnen, het haar valt uit en
de buurman knabbelt aan de tenen van zijn vrouw,
niet uit liefde, uit haar buik groeit robertskruid en kalveren aborteren
zichzelf en in de nageboorte geen zuurstofrijk bloed en alles
verkruimelt en ik toets het nummer nog eens in en die
stilte, verpletterende stilte in de hoorn het ruisen van
aanrollende golven overspoelen staketsel en traliewerk
en beelden drijven het strand op en het kind pulkt de
laatste alikruik uit zijn schulp en steekt die; het potje is
leeg op wat troebel drab na, je dacht dat alles zeker was
en tussen je tenen zand en daar verderop nog twee meeuwen
weggewaaid, dood als oncontroleerbare vliegers met in de
ooghoek van het geschilderde gezicht een traan,
maar ik kan het niet goed zien
en ik draai me om,
voor altijd

een turkoois lint tussen dijken op
het veld gesmeten de zon schitterend
op de kabbelingen en de wijzers van
de kerkklok waar de kauwen luchtvechten
op thermiek duiken en ontwijken,
schijnaanvallen; honderden grazende
grauwe ganzen scheren niet weg
maar kaal gras wuift windloos groen
op basaltblokken langs de rivier en in
bomen, struiken en in prikkeldraad
hangen verdord de scalpen van
winteroverstromingen; elzen en
peppels lopen uit met aarzelende
vroege tjiftjafs tussen de takken
overstemmen dof ploempen van
dieselmotoren van passerende schepen
en de dekknecht loopt naar
de stuurhut, stilstaand aan de reling,
meeuwen in het zog en de pont wacht,
de kabel pas weer strak na de passage en
de zon schittert woedend op de kabbelingen
en het is allemaal zovanzelfsprekend
tot het verdwenen is

gedachten springen als lammeren rond
en de zwetende zon schittert in zout,
ik heb die niet nodig om mij te verzengen;dat kan ik zelf

woorden als hagelstenen

vastgeklonken in gebarsten klei
de nagels breken bij het uitgraven en
het moet haast onmogelijk zijn een foto
te nemen van dit licht, of noem jij dit

duisternis?

gieren pikken in karkassen op de
stoffige vlakten
en het gewicht van het rottend vlees belet
hen weer op te stijgen; niets stijgt op,
er is geen lucht

water mij, als je kunt

ik was de man die het vaandel droeg en de zeilen streek
ik was de man die voorop ging en het prikkeldraad slechtte
ik was de grafdelver en de dominee was ik natuurlijk ook
en ik was zes kistdragers

ik was degene die de auto bestuurde en de klaar-over bij het zebrapad
en ik was alle kinderen die overstaken; ik was de storm, de regen en
de paraplu die wegwaaide en ik was de oude vrouw die hem
machteloos nakeek

ik was de boer, het gras en het graan, het gemeste kalf en de slager
en ik was zijn mes en de smid die het smeedde en tenslotte ben ik de man
geworden die in de donkere kuil kijkt die hij zelf gegraven heeft
en denkt ‘laat ik wachten, er is misschien nog tijd’

ik heb vele levens geleefd en daarom ben ik vandaag moe
snap je nu waarom ik altijd zo moe ben liefste?

golven spoelen zandbank en getij en wier
zullen omsluiten het zout de huid wassen
en bleek schijnt maan de hemelblik in
driest verlangen hoert en snoert tussen de veren
van meeuwen boven de geulen en zullen drijven
op de wind in de warmte en de luwte van alles
dat was en niet past in de map met de ring,
geen verbintenis, geen slaap, geen richting en
krachteloos tussen doet er niet toe en geeft niet en
uit het zeegat drijven veren terug, terug
stromen in inkt bedacht en gegoten
in zichzelf besloten, vergeten in de vloed
en alleen ik weet alwetend in kleinheid
dat je vallen moet, overgeven en het getij zal
tussen wichtig en belangrijk lopen voor mij

I.

de schreeuw van de herder
op de berg tuimelt
de helling af,
botst

op rotsen en kiezels
davert het woud
door en kaatst
van boom

tot boom en wentelt
zich in dorre
bladeren en
uiteindelijk

bereikt ze bemodderd, besmeurd
en gedeukt jou en jij
wilt haar niet
horen

hoort niets

II.

stuurse mist hangt zwaar bewegingloos aan de toppen
en snelwegen stromen als betonnen rivieren
door de bergen met viaducten als
doorwaadbare plaatsen

hoeveel generaties regenwolken moeten nog
leeg regenen op dit bos voor de
met schuld besmeurde bomen
schoongewassen zijn?

mijn schedelpad loopt met grote voeten door
het knekelwoud en God schijnt me bij
met zijn zaklantaarn en ik word
kleiner en kleiner

de weduwe wilde niet horen dat
jouw handen vroeger los aan je lichaam
zaten en je er ooit in blinde
drift een keukentafel mee spleet

en ze wilde ons, zijn kinderen,
na dertig jaar ineens niet meer kennen,
teleurgesteld dat we jouw heiligverklaring
niet wilden onderschrijven

bij je leven was het niemand ooit gelukt
je handen zo vroom te laten vouwen, zoals je
daar lag in je muisgrijze pak met ingevallen
wangen tussen de boeketten witte bloemen

en waar ben je nu, op welke wind heeft
ze je uitgestrooid? en ondanks die harde
handen en ondanks mezelf hou ik
nog steeds van je

mijn handen, die lijken op die van jou

We zitten onder de kastanjebomen op het dorpsplein.
Een warme bries strijkt over ons gezicht.
Duiven koeren hysterisch.
Niemand neemt me ooit serieus, zegt ze.
Rot voor je, zeg ik.
Ik sla haar toren met mijn loper.
Ze zucht en verzet een pion.
Ik neem achteloos een slokje van mijn koffie.
In haar ooghoek glinstert een traan.
Ik kijk naar een duif op de tak boven haar hoofd.
Jij ook niet, zegt ze.
Sorry, zeg ik.
Ik verplaats mijn dame.
Schaak, zeg ik.
Lul, zegt ze.
Ja, zeg ik.

in de nacht luister ik naar het ruisen van
mijn grijze zee en weet dat jij vervuld van
eeuwigheidangst daar ergens in het duister zweeft en
de reddingsboeien zijn samen met jou gezonken,
dus ga nou maar, hier is nog slechts kou en er
valt helemaal niets meer te bespreken; je vrouw zwijgt
ook al maanden, als ze al ooit iets te zeggen
heeft gehad en ik beloof je dat ik je ogen zal sluiten
en je handen zal loswrikken van de randen van het bed
en ik beloof je dat ik je gebit zal indoen en
de smerige po zal legen, jou je waardigheid
laat en ik beloof je dat ik je zal missen,
je stem niet zal vergeten en ik beloof je
dat ik het meen

mijn ene taal was
dialect en de andere andersom
en de rode kever 1300 was grens
en de blokjesplaid achterin niemandsland;
bekeek ik de wereld vanonder
het authentieke wedstrijdbiljart
in opoe’s café op geschaafde knieën
in de geur van doorgekookte spruitjes
twee werelden:
de ene opa vernietigde zichzelf met drank
en de andere werkte zich dood
en ze zaten beiden in mij, wist ik

in de sloot achter school
zocht ik salamanders
rende dansend over het trilveen
met natte voeten en werd ik
nooit gekozen bij de potjes voetbal
verplaatste ik mij onzichtbaar
misselijk van angst
voor jongens met harde stemmen
en sta ik niet aan, maar op de zijlijn
met een troosteloos vlaggetje in mijn hand
schreeuw ik vanuit veilige haven:
zie mij en aanschouw mij! hier ben ik! Uw grensman!
en hunker ik evengoed naar stilte…

Roestbruin, Pruisisch blauw, robijnrood,
purperpaars, inktzwart;
zo mooi fleurig somber.

Ik ben een man met een opschrijfboekje geworden.